مي‌داد، كه خود اقتباس از سرمشق‌هاي يوناني بود، ولي هر دو پزشك به‌ويژه خليفه داراي‌ تجارب باليني قابل توجهي بودند.
ابن منذر بيطار رساله‌ٴ مفصلي درباره‌ٴ دام‌پزشكي تأليف كرد، ولي از آن جا كه تاريخ آن‌ احتمالاً از اوايل سده‌ٴ بعد است‌، بايد بحث درباره‌ٴ آن را به مجلد بعدي واگذاشت‌.
همه‌ٴ اينان مصري يا شامي بودند كه در آن هنگام‌، هردو تحت فرمان سلاطين نيرومند سلسله‌ٴ مماليك بحري به صورت دولت واحدي درآمده بودند. يكي از شواهد موثق علاقه‌ٴ اين‌ فرمانروايان به طب را هنوز مي‌توان در قاهره مشاهده كرد؛ منظورم بقاياي بيمارستان بزرگي‌ است كه سلطان قلاون (1279 ـ 1290)، ساخت‌. بيمارستان المنصوري قديمي‌ترين بيمارستان‌ اسلامي است كه هنوز قسمتي از ساختمان آن باقي است‌؛ ساختمان عظيمي كه نه فقط بيمارستاني با تمام تجهيزات آن‌، بلكه شامل مدرسه و مسجدي هم بود.
در ساير كشورهاي شرقي نشانه‌اي از فعاليت خلاق پزشكي نيافته‌ام‌، مگر در ايران‌. پيداست‌ كه نصيرالدين طوسي داراي برخي اطلاعات طبي بود. آيا او اخترگوي بزرگي نبود؟ و آيا اخترگويي در آن هنگام‌، بخش مهمي از طب علمي نبود؟ اخترگوي متخصص ممكن بود در آن‌ روزگار، همان قوت قلبي را در خود احساس كند، كه امروز پزشك جواني از تحصيل جدي‌ فيزيك و شيمي به دست مي‌آورد. علاقه‌ٴ قطب‌الدين به طب بيش از استادش بود، و اين بيشتر به‌ اقامت ممتدش در مصر، در زمان سلطنت قلاون‌، مربوط مي‌شد. وي شرحي بر كليات قانون‌ ابن سينا، و رساله‌هاي طبي متعددي نوشت‌.
6. هندي‌. شرح كارهاي طبي در ساير نقاط آسيا نبايد چندان موجب درنگ گردد. رساله‌ٴ داروپزشكي شارنگادارا، كه آن را در نيمه‌ٴ اول سده‌ٴ سيزدهم‌، قرار داده‌ام‌، ممكن است مربوط به‌ نيمه‌ٴ دوم باشد، ولي احتمالش كم است‌، چون ووپادوا كه در دهه‌ٴ هفتم اين سده برآمد، شرحي بر آن نوشته است‌. دو پزشك ديگر هندي‌، به نام‌هاي تيستا كاريا و پسرش كاندراتا ممكن است‌ معاصر ووپادوا بوده‌اند. تيستا يك خلاصه‌ٴ طبي نوشت‌، و پسرش شرحي بر آن افزود. هِمادري‌ قاضي هم شرحي بر كتاب واگبهاتا نوشت‌.
7. چيني‌. لي كائو در 1232 (؟) و 1276 رساله‌هاي طبي متعددي نوشت‌. پزشك نسطوري‌ به نام عيسي مغول كه در خدمت كيوك خان و بعدها، در خدمت قوبيلاي قاآن مي‌زيست‌، ظاهراً علاوه بر اخترشناسي به طب هم اشتغال داشته است‌.
8. ژاپني‌. سئياي دام‌پزشك‌، از هفده علف كه براي معالجه‌ٴ بيماري‌هاي اسبان توصيه‌ شده بود، با همكاري يك هنرمند تصاويري تهيه كرد. كورمونه توموتوشي براي پن تسئائوي‌ چيني سال 1108، فهرستي تهيه كرد كه تا آغاز سده‌ٴ هفدهم‌، در ژاپن به صورت معياري‌ باقي ماند.